Winkelen in Cuba

Tijdens onze reizen door Cuba viel ons een bijzonder fenomeen op: er zijn bijna geen winkels. Tenminste, geen winkels zoals wij ze kennen, met goedgevulde schappen en van elk product meerdere merken, waar je rond kunt neuzen en dingen kunt kopen die je eigenlijk niet nodig hebt. Wat kun je nou eigenlijk verwachten van het winkelen in Cuba?

De gemiddelde Cubaan verdient een staatssalaris van ongeveer 25 dollar per maand, en kan essentiële zaken als rijst, bonen, zeep en olie met een bonnenboekje krijgen. Vanwege de handelsbeperkingen tussen Cuba en veel westerse landen, plus het communistische idee dat er geen kloof moet ontstaan tussen rijke en arme Cubanen, zijn er maar weinig ‘luxe artikelen’ verkrijgbaar. En als ze er al zijn, dan is er vaak maar 1 soort verkrijgbaar. Cuba heeft duizenden tv’s van Chinese makelij geïmporteerd, waardoor in bijna elk huishouden nu dezelfde tv prijkt. Er zijn twee soorten thee verkrijgbaar: groene en rode zakjes. Zeep komt in 1 soort: een beige blok dat ruikt naar doodnormale zeep. En als je frisdrank wil kopen, heb je zowaar keus uit vier soorten: cola, fanta, sprite en soms een ananas frisdrank genaamd Piña. Dit maakt het leven wel makkelijk, want keuzestress is er niet bij…

De keerzijde is natuurlijk dat Cubanen maar over heel weinig spullen beschikken. Op een middag zien we een hele stoet mensen met plastic tasjes met stukken zeep een winkel verlaten. Zeep is verkrijgbaar op de bon, en als het dan ineens geleverd wordt aan de winkel, koopt iedereen meteen zoveel mogelijk voorraad. Zodat het na een uur direct weer op is.

Als toerist moet je even goed nadenken wat je meeneemt in je koffer, want het is niet makkelijk om ter plekke shampoo of zonnebrand te kopen. Of zoals een collega van ons ondervond toen het weer even tegenzat: ook kleding zoals een warme trui is niet makkelijk gevonden. In grote steden zoals Havana en Cienfuegos zijn enkele westerse kledingwinkels, op andere plaatsen zoals Trinidad en Vinales vind je wel wat Ché Guevarra t-shirts, maar even lekker kleding shoppen is er niet bij. Cubanen zelf kopen hun kleding vaak via-via: die heeft nog een broek te koop, een ander heeft zijn handen op een paar t-shirts weten te leggen. Via deur-tot-deur verkoop of een kofferbak-sale verwisselen spullen van eigenaar. En ze worden afgerekend in CUC, oftewel toeristendollars, want het zijn luxeartikelen.

Kom dus voorbereid naar Cuba, en neem alle spullen mee die je nodig hebt voor je reis. Beter nog: neem wat extra spullen mee die je zelf niet (meer) gebruikt, en maak er Cubanen blij mee. Shampoo, proefmonsters parfum, kleding die je niet meer draagt: je gids of casa particular eigenaar is er erg blij mee! Eigenaren van casa particulares beschikken tegenwoordig overigens over wat meer spullen, maar zij delen de spullen die je mee neemt natuurlijk graag met hun naaste buren, familie etc.

Overigens: het ontbreken van een kapitalistische economie met vrij verkrijgbare spullen, vinden wij juist de charme van Cuba. Het gaf ons een andere blik op de rijkdom en keuzevrijheid die we thuis hebben. En zo word je van een reis naar Cuba rijker, in ervaringen.

Bouwstenen

Rondreizen per bus

Rondreizen per huurauto